28 Ιουλίου 2013, Manali, Κοιλάδα Κullu, Himachal Pradesh, Ινδία
Καθισμένος στο ξύλινο μπαλκόνι της έπαυλης του Βρετανού
πρώην κυβερνήτη της κοιλάδας του Kullu, το κορμί μου
απολάμβανε την ξεκούραση μετά την καταπόνηση της δεκαοκτάωρης διάσχισης των
Ιμαλαΐων ενώ το μυαλό μου σημείωνε τις ερωτήσεις που ήθελα να κάνω στο Δαλάι
Λάμα. «Πώς πολεμάει και πότε ένα βουδιστής;» «Μπορεί ο ηγέτης ενός
λαού να ασκεί εξουσία χωρίς να παραβαίνει τις αρχές και αξίες του βουδισμού;» «Ποιο
είναι το αγαπημένο σας καλλιτεχνικό ρεύμα ή πολιτικό κίνημα;»
Το υγρό καλοκαίρι των ινδικών μουσώνων με τύλιγε. Ήταν οι
πρώτες μου καταγραφές από Ινδία. Γιατί το Κασμίρ είναι Θιβέτ, δεν είναι Ινδία.
Το άρωμά της μου τρυπάει τα ρουθούνια. Οι μηλιές της κοιλάδας, τα καυτερά
φαγητά, τα στικ από κέδρο που προσπαθούσαν να καλύψουν την έντονη μυρωδιά του charas. Όμως δεν μπορούσα να
απολαύσω όλα αυτά για πολύ. Είχα ένα μεγαλεπίβολο στόχο, μια εμμονή, να
καταφέρω να του πάρω συνέντευξη.
1 Αυγούστου 2013,
Νταρμασάλα, Himachal Pradesh, Ινδία
Στο Κασμίρ δε ρίχνει ποτέ ούτε σταγόνα, εδώ όμως είναι το
δεύτερο πιο βροχερό μέρος της Ινδίας, το άντρο των μουσώνων. Εδώ επίσης βρίσκεται
τα τελευταία πενήντα τέσσερα χρόνια η έδρα της εξόριστης κυβέρνησης του Θιβέτ. Περισσότεροι
από ογδόντα χιλιάδες Θιβετιανοί βρίσκονται διασκορπισμένοι στην ευρύτερη
περιοχή. Όλοι πέρασαν με χίλια βάσανα τα σύνορα με την Ινδία διασχίζοντας τα
Ιμαλάια και έφτασαν εδώ μετά από πορεία μηνών. Χιλιάδες και αυτοί που πέθαναν
στα παγωμένα περάσματα προσπαθώντας. Η
συγκίνησή μου ήταν μεγάλη. Μερικά μόνο μέτρα με χώριζαν από τον Δαλάι Λάμα.
Ήταν άραγε εφικτό να τον συναντήσω αναρωτιόμουν; Αργότερα θα καταλάβαινα ότι το
εφικτό ήταν η λάθος λέξη…
2 Αυγούστου 2013
Δεν υπήρχε χρόνος για χάσιμο. Σε ένα υπέροχο λόφο έξω από
την κωμόπολη βρίσκεται η κυβέρνηση του Θιβέτ. Κάθε υπουργείο έχει και ένα,
παλαιοκαιρισμένο, κτίριο. Πήγα κατευθείαν στη βιβλιοθήκη. Εδώ βρίσκεται ο
θησαυρός του Θιβετιανού πολιτισμού. Μεταφέρθηκε πάνω στις πλάτες μουλαριών τη
δεκαετία του πενήντα κάτω από τη μύτη του κινεζικού στρατού. Μοναστήρια από όλα
τα μήκη και τα πλάτη του Θιβέτ πρόλαβαν να στείλουν εδώ πριν τα καταστρέψουν οι
Κινέζοι κατά τη διάρκεια της πολιτιστικής Επανάστασης ανεκτίμητης αξίας
χειρόγραφα, κειμήλια, αντικείμενα των προηγούμενων δεκατριών Δαλάι Λάμα και τα
μεταξένια thangka, ζωγραφική
σε πάπυρο, μια τεχνική που περνάει από γενιά σε γενιά. Όταν μπήκα μέσα ένιωσα
ένα περίεργο ρίγος σε όλο μου το σώμα. Κατέβασα τα πιο ενδιαφέροντα βιβλία του
Δαλάι Λάμα και άρχισα μανιωδώς να διαβάζω. Από εκείνη τη στιγμή διάβαζα
συνέχεια όπου και να βρισκόμουν. Το μόνο που μπόρεσε να μου αποσπάσει την
προσοχή, άλλοτε ευκαιριακά και άλλοτε πιο μόνιμα, ήταν όταν εμφανίζονταν
όμορφες γυναίκες στο χώρο. Η Μαρία Τζούλια από την Τοσκάνη, η Αλίσια από το
Μιλάνο, η Γιαρντέν από το Ισραήλ, η Τζούλια από την Ελβετία, γενικά τα πάω
χάλια με τα ονόματα… Τα μάτια όμως και τα δάχτυλα δεν τα ξεχνάω ποτέ.
Μετά από ώρες μελέτης στη βιβλιοθήκη βγήκα για ένα τσιγάρο
και τσάι στην πρόχειρη καφετέρια της κυβέρνησης. Πιάνω την κουβέντα με ένα
συμπαθητικό πιτσιρικά θιβετιανό. Του εκμυστηρεύομαι τον σκοπό της επίσκεψής μου
και εκείνος ότι δουλεύει για το Υπουργείο Τύπου. Ο άνθρωπός μου δηλαδή!
«Πω, πω τι κρίμα» λέει ξαφνικά.
«Τι τρέχει» του λέω.
«Μια μύγα έπεσε στον καφέ μου». Έμοιαζε πραγματικά συντετριμμένος
με την απώλεια. Της μύγας, όχι του καφέ του.
Κατάλαβα ότι εδώ που ήρθα κάτι ήταν πολύ διαφορετικό από
εκεί που ερχόμουν. Ήταν η πρώτη επαφή στη ζωή μου με Βουδιστή.
Με πήγε σούμπιτο στον προϊστάμενο του. Στο διάδρομο αναμονής
καθόταν ένας Γάλλο. Ήταν δημοσιογράφος. Μόλις είχε γυρίσει από το Θιβέτ. Ήταν
εκεί ινκόγνιτο γιατί οι Κινέζοι δεν επιτρέπουν την είσοδο σε δημοσιογράφους.
Στην πραγματικότητα κάνουν ότι μπορούν για να αποτρέψουν οποιονδήποτε ξένο να
το επισκεφθεί. Το προορίζουν για εσωτερικό τουρισμό και μόνο. Οι τιμές είναι
πανάκριβες, χρειάζεται να είναι τουλάχιστον ένα γκρουπ τεσσάρων τουριστών ώστε
να χορηγηθεί βίζα –μάλλον σκέφτονται «άμα στέλνουν κατασκόπους να τους στέλνουν
τέσσερις τέσσερεις, να ξοδεύονται»- και συνοδεύεσαι πάντα όπου και να πας, ή
για την ακρίβεια όπου σου επιτρέπεται να πας, από έναν κινέζο «ξεναγό».
Μόλις είχα γνωρίσει τον αντίστοιχο Γάλλο Αυγερόπουλο…
«Λάδωσα κάτι διεφθαρμένους αξιωματούχους και κατάφερα να μπω. Αυτό που κάνουν
οι Κινέζοι στο Θιβέτ, είναι αυτό που έκαναν οι άποικοι στους Ινδιάνους στην
Αμερική» μου λέει. Και ξεκίνησε να μου εξιστορεί όσα είχαν δει τα μάτια του.
Μου έδειξε το ρολόι του. «Είναι κρυφή κάμερα, με αυτό κατάφερα να πάρω υλικό
χωρίς να με πάρουν είδηση οι Κινέζοι! «Ρε μήπως είναι ο Τριανταφυλλόπουλος
τελικά και όχι ο Αυγερόπουλος τελικα;» σκέφτηκα.
Ετοίμαζε ένα ντοκυμαντέρ για το Θιβέτ.
«Το βράδυ έχω δείπνο με την πρόεδρο του Ινστιτούτου για τα
Ανθρώπινα δικαιώματα στο Θιβέτ. Θες να έρθεις;» Μπορούσα να του χαλάσω το χατίρι;
Το βράδυ της ίδιας μέρας συνειδητοποίησα ότι μέσα σε λίγες ώρες είχα μάθει από πρώτο χέρι για το
τι παίζει στο Θιβέτ και είχα αποκτήσει πρόσβαση σε όποιον από το υπουργικό
συμβούλιο ήθελα. Την προηγούμενη ημέρα ο Γάλλος τους είχε δείξει το
αποκλειστικό υλικό από τη χώρα τους. Οι περισσότεροι έκλαιγαν με λυγμούς. Βλέπετε, όσοι ήταν μικρότεροι από πενήντα είχαν γεννηθεί στην Ινδία. Και
δεν θα πάνε στο Θιβέτ ποτέ στη ζωή τους. Τουλάχιστον όσο διαρκεί η κινεζική
κατοχή. Τα σύνορα γι’ αυτούς είναι κλειστά. Για μένα όμως και τον
νέο μου φίλο το Γάλλο όλες οι πόρτες της κυβέρνησης ήταν πλέον διάπλατα
ανοιχτές.
«Ώστε ήρθες να πάρεις συνέντευξη από το Δαλάι Λάμα, ε; Πολύ
δύσκολο. Πριν τρεις μέρες αποσύρθηκε για τρεις εβδομάδες στο Κασμίρ.» μου λέει
στο γεύμα η πρόεδρος.
«Πριν τρεις μέρες έκανα την ίδια διαδρομή αλλά αντίθετα.»
«Ε, συναντηθήκατε τότε αλλά δεν το κατάλαβες.»
< Προηγούμενο Κεφάλαιο εδώ Η συνέχεια εδώ >
