Η ελευθερία του να πίνεις έξω
Είναι ξανά η Ιερά Εξέταση;
Οι αστυνομικές δυνάμεις στον αυτόκλητο ρόλο του κριτικού θεάτρου στέκονται στις κουίντες και καραδοκούν. Το θέατρο δρόμου έχει ξεκινήσει. Οι βακχικοί θίασοι συγκεντρωμένοι στις πλατείες της χώρας ετοιμάζονται. Οι πρώτες χοές έχουν προσφερθεί. Ο επιχειρησιακός διευθυντής κοιτάζει συγκεντρωμένος τα χίλια μόνιτορ του τείχους που έχει στηθεί μπροστά του. Όχι ακόμη, περιμένετε....Φωνή ξερή και κωματώδης στα γουόκι τοκι.... Όχι ακόμη....Κάποιος αρπάζει ένα δίκιλο μπουκάλι μπρούσκο από τη Σεβίλλη και το αναποδογυρίζει στον ιδρωμένο του λάρυγγα. ΤΩΡΑ...
Τα γεγονότα της Ισπανίας δεν είναι τώρα πια, κι ας έχει περάσει το πολύ μια εβδομάδα, ούτε καν υποσημείωση στην ιστορία της κοινωνικής ανυπακοής. Ίσως να φταίει σ? αυτό ο οργιαστικός, εκ του αλκοόλ πυροδοτούμενος, χαρακτήρας τους. Ίσως τα κίνητρα να? ναι λες ταπεινά, εφηβικά ξεκαυλώματα που δεν αρμόζουν στο σοβαροφανή όγκο αντίστοιχης ακαδημαϊκής μελέτης πάνω στο θέμα της αστυ[νομι]κής καταστολής. Η στεγνή αναφορά των γεγονότων προβληματίζει. Νέοι της χωράς αποφασίζουν το εν λόγω Σάββατο να μαζευτούν στις κοντινές τους πλατείες και να περάσουν το βράδυ τους πίνοντας αλκοόλ που έχουν φέρει μαζί τους. Κάποιοι θα κουβαλήσουν κασετόφωνα. Οι αρχές προειδοποιούν ότι θα είναι και αυτές εκεί. Οι αποφασισμένοι θίασοι τους αγνοούν και......
Στις ειδήσεις ακούστηκε η λέξη «αναβίωση» ενός εθίμου. Σε χώρες με μακρόχρονη ιστορία το χρονικό διάστημα ανάμεσα στην απαγόρευση και την αναβίωση είθισται από τους πιο μετριοπαθείς να μετριέται με όρους αιώνων (κάποιοι προτιμούν χιλιετίες-περί ορέξεως). Δεν ισχύει όμως αυτή η αριθμητική προσέγγιση στη συγκεκριμένη Ισπανική υπόθεση. Ο γράφων είναι πρόθυμος να παραστεί σε Ε.Δ.Ε. και να ομολογήσει ότι προ πενταετίας πήρε μέρος σε ελεύθερα μποτεγιόν ? βλάβες προκλήθηκαν σε συκώτια και εγκεφαλικά κύτταρα αλλά πάντα με τη σύμφωνη γνώμη και ολόκαρδη συναίνεση του χρήστη. Κανένας δε βγήκε με τη μάνικα από τα μπαλκόνια. Αντίθετα, οικογένειες παρακολουθούν κουτσοπίνοντας κι ένα ζευγάρι ηλικιωμένων μοιράζονται το Valdepeniasτους μαζί μας. Τύποι με μαύρες σακούλες σκουπιδιών σαρώνουν την πλατεία μαζεύοντας τ? απομεινάρια. Δεν ήταν τοπικό φαινόμενο. Στο ίδιο βράδυ βρέθηκα σε πολλές πλατείες και σε κάθε περίπτωση είδα μια γωνιά με σωριασμένες μαύρες σακούλες για τα απορριμματοφόρα του δήμου. Αυτό ήταν πριν από πέντε χρόνια μέχρι τις επόμενες εκλογές και τη νίκη του σοσιαλιστικού κόμματος. Ένας από τους πρώτους νόμους ήταν η απαγόρευση της πόσης αλκοόλ σε δημόσιους χώρους. Άμεσο πλήγμα στη μη καταναλωτική κουλτούρα ολόκληρης της χώρας. Σαν το σεξ η πόση αλκοόλ έγινε κάτι που μπορείς να το κάνεις είτε στο σπίτι σου, είτε σε ειδικά διαμορφωμένους και φορολογούμενους χώρους και οι απανταχού οπαδοί του καθωσπρεπισμού και των χρηστών ημών ηθών χειροκροτούν. Μια νίκη ενάντια στον εκφυλισμό και την ακολασία. Η δικαιολόγηση αυτής της ενέργειας καταστολής ήταν τυπικώς στενάχωρα άβολη και βασισμένη σε ταξινομημένα μανιχαιστικά στερεότυπα νόμιμης συμπεριφοράς. «Κάνουν θόρυβο», «Δεν μπορούμε να κοιμηθούμε», «Έχουμε κόρες της παντρειάς, πώς μαζεύτηκαν εδώ αυτοί οι αλήτες;», και η οικολογική ατροφική συνείδηση που αγουροξυπνημένη στριγκλίζει «Ποιος θα μαζέψει;». Κούφιες ρητορικές σοφιστείες τελικά αποκαλύπτουν το μεγαλείο της υπερτιμημένης ανθρώπινης μνήμης. Μέσα σε τρία χρόνια κανένας δε θυμάται. Όλοι πιστεύουν τις εξαγγελίες των Μ.Μ.Ε και της κυβέρνησης. Φανατισμένοι «χριστιανοί» σε ανοιχτή περίοδο κυνηγιού.
Είναι πολύ πιο σοβαρά τα πράγματα. Είναι ένα απροκάλυπτο πλήγμα του συνταγματικού δικαιώματος του συνέρχεσθε και συνδιαλεγεσθαι ? όχι αναγκαστικά κρυφίως σε υπόγεια και γιάφκες αλλά σε ανοιχτούς ελεύθερους δημόσιους χώρους. Είναι η ερειπωμένη Αγορά της αρχαίας Αθήνας που μου έρχεται στο μυαλό. Είναι ο θύμος και η απόγνωση που η λυσσασμένη προσπάθεια μηχανιστικής ομογενοποίησης δημιουργεί. Είναι η εφηβική τσαντίλα που δεν έχω ξεπεράσει το να βγάζω αναφυλαξία όταν κάποιος μου απαγορεύει το αυτονόητο και η Δημοκρατία πρέπει να είναι πάντα έφηβη. Είναι η ασφυξία στη σκέψη ότι αυτό που ονομάζεται δημόσιος χώρος, ονομάζεται κατ? ευφημισμόν έτσι και συμπεριφορές καθ? όλα αποδεκτές (κατανάλωση αλκοόλ) ξαφνικά μπαίνουν στα μαύρα κατάστιχα της αντικοινωνικής συμπεριφοράς και της προβολής της πολύτιμης δημοσίας αιδούς ? αν είσαι όμως σε μπαρ τότε δεν παρεκτρέπεσαι.
Πάντα έτρεμαν το δρόμο, την πλατεία και τις συναθροίσεις. Πάντα ζητούσαν ευκαιρία ή μάλλον αφορμή για να καταστείλουν την υπόνοια. Τώρα επιτίθενται, όχι γιατί κάνεις θόρυβο αλλά γιατί μπορεί να κάνεις (των φρονίμων τα παιδιά........) , όχι γιατί βρωμίζεις μια πλατεία αλλά γιατί δυνάμει μπορεί και να το κάνεις Τώρα στο ρητορικό οπλοστάσιο προστέθηκε μια νέα νοσηρή έννοια «ΠΡΟΛΗΨΗ». Μια τόσο χοντροειδής έννοια αισθάνεται άνετα μόνο μέσα στο χώρο των ταξινομημένων στερεότυπων. Στερεότυπα βασισμένα στη φυλή, φύλο, θρησκεία, πολιτική. Το ψέμα έχει φέρει τους αναμενόμενους καρπούς και τα αεροπλανοφόρα βολτάρουν στον Περσικό κόλπο. Τα χρυσόψαρα κοιμούνται ήσυχα και τα σκυλιά αλωνίζουν. Το ψέμα όμως δεν αντέχει σοβαρής κριτικής ? όχι ντιμπείτ, αναλύσεις κοινωνιολογικής χασμωδίας. Η εξεύρεση του θεμελιακού παράλογου παράγοντα είναι το καθήκον του πολίτη. Η παράδοση άνευ όρων είναι ο θάνατος της δημοκρατίας που θα πρέπει δυστυχώς να εκλαμβάνεται σαν κίνηση και όχι στάση. Εδώ το παράλογο είναι η θεσμοθετημένη κοπτοραπτική ως προς τη χρήση του δημόσιου χώρου. Ήδη σε πάρκα της πρωτεύουσας κάνουν περιπολία σεκιούριτι. Σε λίγο σεκιούριτι και στα πανεπιστήμια. Έχουμε πειστεί για την ανωριμότητα μας. Παραχωρούμε δικαιώματα λόγω πνευματικής νωθρότητας και επιλέγουμε την αποστασιοποίηση της γυάλας και την καλόβολη ενατένιση του κόσμου μέσα από το παραμορφωτικό γυαλί.
