Το φαινόμενο των τραγουδιών του χωρισμού
αποτελεί, ίσως, τη ναυαρχίδα των προβλημάτων που ταλανίζουν τη σύγχρονη popελληνική σκηνή. Εκφράζει με τον
πλέον ικανό τρόπο την αδυναμία των δημιουργών να εισχωρήσουν στη κοινωνία, να
οσμιστούν τα σύγχρονα προβλήματα της και να τα εκφράσουν με ιδιαίτερο μουσικό
τρόπο. Τόσο οι δυσκολίες όσο και
οι χαρές της ζωής δε σταματούν, ούτε παύουν να εξελίσσονται. Άλλες οι
απαιτήσεις για τη θεματολογία από μουσικούς του ’60, άλλες απ’ αυτούς του 2005.
Σήμερα ο ερωτικός στοίχος κυριαρχεί στη θεματολογία τουλάχιστον σ’ ένα 80% με
90% της παραγωγής. Πως γίνεται λοιπόν οι ακροατές- fanνα μη βαριούνται και να μη διαμαρτύρονται προς τα ινδάλματα τους; Μα ο
βομβαρδισμός αυτό το σκοπό έχει. Να ευνουχίσει την όποια θέληση γι’ αλλαγή προς
κάτι πιο ποιοτικό. Το ανθρώπινο μυαλό, ειδικά όταν
μιλάμε για μάζες, εύκολα κλείνει το διακόπτη, διότι ρέπει προς τη συνήθεια. Και οι στίχοι των τραγουδιών του χωρισμού ή άλλων
ερωτικών καταστάσεων είναι πια μια δεδομένη συνήθεια.
Μια δεύτερη αδυναμία που έχει αρχίσει να διαφαίνεται σαν αιτία της χαμηλής ποιότητας των ελληνικών τραγουδιών είναι οι διαδικασίες που ακολουθούνται στην παραγωγή της ελληνικής μουσικής. Το σχήμα, ο Α συνθέτει, ο Β δημιουργεί τους στίχους, ο Γ τραγουδά χωρίς όμως να ανήκουν στο ίδιο γκρουπ, που έχει χρησιμοποιηθεί κατά κόρον στην Ελλάδα, αρχίζει ν’ αποδεικνύεται πως δε λειτουργεί υπέρ της ποιότητας. Όταν λείπει η ενότητα και το δέσιμο που δημιουργείται σ’ ένα γκρουπ, οι στιγμές που το εμπνέουν, η ανταλλαγή απόψεων μεταξύ των μελών του, δύσκολα μπορεί το αποτέλεσμα να εκφράζει κάτι πιο βαθύ, κάτι πιο ανατρεπτικό. Προς θεού δεν υποστηρίζω την κατάργηση των soloκαριέρων, ίσα, ίσα που είμαι υπέρ. Απλά στις solo πορείες απαιτώ την ολότητα. Προσωπικά έχω δηλώσει την αντιπάθεια μου για το Χατζηγιάννη. Δε μπορώ όμως παρά ν’ αναγνωρίσω κάποιου είδους αξίας μόνο και μόνο επειδή στίχοι, μουσική, ερμηνεία ανήκουν στον ίδιο. Τουλάχιστον εδώ υπάρχει η ολότητα. Στη χώρα μας δεν προβάλλονται οι μουσικοί αλλά οι τραγουδιστές- star! Μουσική όμως δεν είναι μόνο η ερμηνεία αλλά και ότι οδηγεί στην επιτυχία αυτού.
Τα προβλήματα αυτά και πολλά ακόμη δεν αφορούν ασφαλώς μόνο την Ελλάδα. Η υποκουλτούρα στην οποία έχει φτάσει η mainstreampopμουσική αποτελεί παγκόσμιο φαινόμενο. Οι απαιτήσεις της εποχής το επιβάλλουν. Είναι η ώρα του εύπεπτου, του εύκολου και του χαζοχαρούμενου. Ο κόσμος δεν πρέπει να σκέφτεται αλλά να περνά καλά. Τι τη χρειάζεται μια μουσική και στίχους που να τον οδηγούν στον προβληματισμό όπως στο παρελθόν; Χαρακτηριστική απόδειξη της παγκοσμιοποίησης του προβλήματος αποτελεί η «Eurovision», που σαν τίτλος εκφράζει την έννοια του mundialτης ευρωπαϊκής μουσικής. Όταν ξεκίνησε σκοπό είχε τη προώθηση νέων ταλέντων, την προστασία και διάδοση των εγχώριων μουσικών και των φολκλορικών στοιχείων τους κι εννοείται την επαφή μεταξύ των ευρωπαϊκών λαών. Σήμερα μας επιβάλλουν τα Μ.Μ.Ε, ουσιαστικά, ν’ ασχολούμαστε μ’ αυτόν το διαγωνισμό, ο οποίος έχει εξελιχθεί σε μια συγκέντρωση τραγουδιστών που ερμηνεύουν στη συντριπτική τους πλειοψηφία στην ίδια γλώσσα (Αγγλικά), με το ίδιο στυλ, φορώντας παραπλήσια ρούχα και χαζοχαμογελώντας. Θλίβομαι που κοντεύει να μας γίνει εθνική μανία ένας τέτοιου είδους διαγωνισμός. Αν είμαστε η χώρα του πολιτισμού και της διάδοσης των φώτων στους εταίρους μας όπως μας αρέσει (πολύ) να ισχυριζόμαστε, οφείλουμε συνειδητά και με μια επεξηγηματική επιστολή ν’ ανακοινώσουμε την εφ’ όρου ζωής αποχώρηση μας. Τουλάχιστον ας σώσουμε την αξιοπρέπεια του Ελληνικού σύγχρονου και παλιού πολιτισμού!
Τα τραγούδια του χωρισμού κρατάνε ακόμα
Μέσα στην τρελή ξεφτίλα/ μου ήρθε ανατριχίλα
Κόλαση τα φιλιά σου/ παράδεισος
μακριά σου
Τα τελευταία χρόνια, η
μουσική βιομηχανία στηρίζεται στα τραγούδια που μιλάνε για χωρισμό. Αυτά προβάλλονται
από την τηλεόραση και το ραδιόφωνο. Αυτά πουλιούνται στα μαγαζιά, αυτά
ακούγονται στη νύχτα, στο παλκοσένικο, στα bar.
Το μεγαλύτερο ποσοστό των στίχων, είτε λόγω συνταγής, είτε λόγω βιωμάτων των στιχουργών, μπορούν να θεωρηθούν γκρίζα ή μαύρα από σημειολογική- ψυχολογική προσέγγιση.
Φίλος μου που ειδικεύεται
στους υπολογιστές τοποθέτησε μερικές εκατοντάδες στίχους σ’ ένα πρόγραμμα για
να βγάλει μια σύνθεση. Το πρόγραμμα δημιούργησε διάφορα στερεότυπα που ήταν
διασκεδαστικά και συνοψίζονται σε παραδείγματα όπως:
«Μου ‘χεις φύγει κι έχω μείνει/ κόβω φλέβες/ κάνω
τρέλες/ τα ‘χω πάρει/ νιώθω μόνη/ κλαίω πάνω στο τιμόνι.»
«Σβήνω και απ’ το φεγγάρι/ στο ατελείωτο φιλί του/ πες του να ‘ρθει να με πάρει/ να με σκίσει/ να με γδάρει/ μόνο με τη θύμηση του.»
«Περνάω υπέροχα/ τα βράδια δίχως έρωτα/ στη φρικτή μοναξιά/ στιγμές αγωνίας/ τάσεις αυτοκτονίας/ το στυλ του πειρασμού/ η έλλειψη οργασμού/ το κάνω μόνη/ όταν νυχτώνει.»
Τα στερεότυπα αυτά, με τη συνοδεία μουσικής ελαφρά παραφρασμένης από το Άμπου Ντάμπι και τη Σαουδική Αραβία, διαμορφώνουν το υποσυνείδητο χιλιάδων Ελλήνων και κυρίως Ελληνίδων που υφίστανται τις συνέπειες αυτής της γκριζομαυρίλας. Αυτό συνεπάγεται ότι την επόμενη δεκαετία από τότε που εμφανίστηκε το φαινόμενο, καμιά σχέση δε θα μπορεί να είναι φυσιολογική, αλλά θα χαρακτηρίζεται από εκρήξεις ζήλιας άνευ αιτίας, διαρκή κατάθλιψη, έντονη απαισιοδοξία και ατελείωτη γκρίνια.
Η μεγαλύτερη πλάκα σε όλη αυτή την ιστορία είναι ότι οι τραγουδιστές και οι τραγουδίστριες όταν ερμηνεύουν αυτά τα γεμάτα θλίψη τραγούδια χαμογελούν ή χορεύουν μέσα στη τρελή χαρά, σα να έχουν πάρει δεκάδες αντικαταθλιπτικά χάπια και άλλες διεγερτικές ουσίες. Το ίδιο συμβαίνει και στις χιλιάδες που τα αφουγκράζονται και τα σιγοτραγουδούν, σα συνθήματα σε διαδήλωση, κάνοντας ανάλογες κινήσεις στηριγμένες σε ψηλοτάκουνα.
«Στην αγκαλιά μιας άλλης/ σε σκέφτομαι και λιώνω/ ενώ αυτή περνάει καλά/ πονάω και μαραζώνω (δις)/ πες της το ίδιο θα πάθει/ αν δεν το ξέρει θα μάθει.»
Άντε να πάρει κανείς στα σοβαρά όσες και όσους συμπεριφέρονται με τέτοιο σχιζοφρενή τρόπο και να μοιραστεί το μέλλον μαζί τους.
Το Top Ten του S/m
1. «Σε μισώ/ Σε χάνω/ Σε βρίσκω/ η ζωή μου όλη/ ένα ρίσκο…..
2. «Μες στην τρελή ξεφτίλα/ μου ήρθε ανατριχίλα….
3. «Χτύπα με το βράδυ/ να ματώσω/ να λιώσω/ μέσα στο σκοτάδι/ να τελειώσω…
4. «Στα δυνατά σου χέρια/ μιαν άλλη σφίγγεις/ δώσε και σε μένα αυτό που της δίνεις….
5. «Θα πάω με το φίλο σου/ θα πάρω και το σκύλο σου….
6. «Ήταν πάντα του o.k/ ήταν γκέι/ ήταν γκέι….
7. «Μέσα στο γυμναστήριο/ τρελό βασανιστήριο….
8. «Θέλεις κι εμένα/ θέλεις και την άλλη/ άντε να δούμε αν αντέχεις την κραιπάλη….
9. «Οι χωρισμένες/ τα μυαλά τους έχουν χάσει/ για τον κομμωτή τους/ που τον λέγανε Θανάση….
10. «Λυπάμαι που τον χάνω/ αλλά θέλω γάμο….
Οι στίχοι του τελευταίου τραγουδιού αναλυτικά:
«Λυπάμαι που τον χάνω/ αλλά θέλω γάμο/
Αυτός έχει μαλλιά/ πηδάει και καλά/
Ο άλλος έχει χρήμα/ μα είναι κρίμα/ μια φορά το μήνα/
με παίρνει αγκαλιά….
